Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji -
z upoważnienia ministra -
na interpelację nr 1428
w sprawie dostosowania stron internetowych administracji publicznej do potrzeb osób niewidomych |
Panie Marszałku!
W nawiązaniu do pisma z dnia 29 lutego 2008 r. (sygn. SPS-023-1428/08) przekazującego interpelację posła na Sejm RP pana Marka Opioły z dnia 14 lutego 2008 r. w sprawie dostosowania stron internetowych administracji publicznej do potrzeb osób niewidomych pragnę podkreślić, że w Polsce eDostępność nabiera coraz większego znaczenia.
Nie ma co prawda żadnego aktu prawnego regulującego wprost przedmiotowe zagadnienia, ale Konstytucja RP stanowi, że każdy ma prawo dostępu do dotyczących go dokumentów i pozyskiwania informacji, a osoby niepełnosprawne mają prawo do specjalnej pomocy. Zasada eDostępności jest zatem pośrednio wyartykułowana na gruncie ustawy zasadniczej. Ponadto ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, z późn. zm.) stanowi, że każdemu przysługuje prawo dostępu do informacji publicznej, uzyskiwanej m.in. poprzez BIP czy urządzenia umożliwiające zapoznanie się z informacją. Dodać należy, że wiąże się to ściśle z zapisami Karty Praw Osób Niepełnosprawnych, które nie mogą być w żaden sposób dyskryminowane, co oznacza prawo dostępu do usług umożliwiających pełne uczestnictwo w życiu społecznym.
Jednocześnie warto podkreślić, że ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565, z późn. zm.) zakłada daleko idącą modernizację systemów informatycznych administracji używanych do realizacji działań publicznych. Dzięki sukcesywnemu podejmowaniu działań modernizacyjnych przez podmioty publiczne prowadzące strony internetowe w odniesieniu do systemów informatycznych, możliwe będzie także pełne wdrożenie zasady eDostępności. Będzie to jednak wymagało zarówno nakładów finansowych, jak i działań promocyjnych i koordynacyjnych podejmowanych przez ministra właściwego do spraw informatyzacji.
W tym kontekście zaznaczyć należy, że nowo powstała strona główna BIP, która funkcjonuje od stycznia 2008 r., spełnia już wymagania eDostępności, a w niedługim czasie zostanie przeprowadzony audyt w tym zakresie.
Należy również zauważyć, że ustawodawstwo polskie pomija kwestię przystosowywania serwisów internetowych instytucji publicznych do potrzeb ludzi starszych i niepełnosprawnych. Istniejące witryny naruszają wiele z zaleceń określonych w zasadach dotyczących projektowania stron internetowych przystosowanych do wymagań osób niepełnosprawnych - Web Content Accessibility Guidelines (WCAG). Wytyczne zawarte w WCAG stały się podstawą dla uregulowań prawnych dotyczących dostępności w wielu krajach m.in. Unii Europejskiej. Główne cele WCAG to zapewnienie dostępu do treści na stronach WWW użytkownikom różnego rodzaju urządzeń (tekstowe i graficzne przeglądarki internetowe, syntezery mowy, urządzenia przenośne), logiczne i czytelne zorganizowanie treści oraz zapewnienie przejrzystej i wygodnej nawigacji.
Powyższe wynika m.in. z faktu, iż Polska nie uczestniczyła w unijnym planie eEuropa 2002, który zobowiązywał państwa członkowskie UE do zapewnienia zgodności tego rodzaju serwisów z normami opracowanymi przez Web Accessibility Initiative - grupę osób i organizacji zainteresowanych rozwojem i promowaniem standardów służących poprawie dostępności usług internetowych (głównie WWW) dla osób niepełnosprawnych, która działa od 1997 r.
Ponadto pragnę poinformować, że kraje przystępujące do Unii Europejskiej realizują opracowany specjalnie dla nich plan eEuropa+, na bazie którego w Polsce stworzono strategię ePolska. Plan ten uwzględnia specyficzne potrzeby osób niepełnosprawnych w następujący sposób:
1. Cel 1 - inwestowanie w ludzi i umiejętności:
a) opracowanie i wdrożenie zasad organizacji szkoleń dla niepełnosprawnych; szkolenia te miałyby na celu zwiększenie szans na zdobycie zatrudnienia przez te osoby;
b) powszechny udział w gospodarce opartej na wiedzy; w ramach tego celu realizowane są programy:
- ˝Komputer dla Homera˝ - pomoc w zakupie sprzętu i oprogramowania dla osób niewidomych w celu umożliwienia im podjęcia pracy;
- ˝Drogowskaz˝ - pomoc merytoryczna i finansowa w zakupie sprzętu komputerowego dla niepełnosprawnych; pomoc w tym zakresie jest też oferowana przez powiatowe centra pomocy rodzinie.
2. Cel 2 - stymulowanie lepszego wykorzystania technologii informacyjnych: integracja społeczna on-line:
- szkolenia z zakresu technologii komputerowych;
- opracowanie serwisów internetowych dla niepełnosprawnych;
- telepraca, czyli praca zdalna z wykorzystaniem Internetu.
Jednocześnie warto wskazać, że w czerwcu 2007 r. przyjęta została deklaracja ministerialna dotycząca działań w zakresie walki z wykluczeniem cyfrowym (eIntegracji), której celem jest przygotowanie przyszłych działań Unii Europejskiej w tym zakresie oraz przygotowanie do przyjęcia w 2008 r. ˝Europejskiej inicjatywy na rzecz eIntegracji˝ (ang: ˝European Initiative on eInclusion˝), o której mowa w Inicjatywie ˝i2010 - Europejskie społeczeństwo informacyjne na rzecz wzrostu zatrudnienia˝. Deklaracja obejmuje sześć podstawowych obszarów:
- eDostępność,
- problem wykluczenia ludzi starszych,
- ICT a różnorodność kulturowa,
- piśmienność cyfrowa (digital literacy),
- wyrównywanie dysproporcji geograficznych w zakresie wykorzystania ICT,
- tworzenie dostępnych dla wszystkich elektronicznych usług publicznych.
Deklaracja zakłada promowanie i zapewnienie dostępności wszystkich publicznych stron internetowych do roku 2010, poprzez zapewnienie zgodności z odpowiednimi ogólnymi standardami i wytycznymi dotyczącymi dostępności stron internetowych, określanymi przez konsorcjum W3C oraz wezwanie sektora prywatnego do podjęcia analogicznych działań, do rozważenia stosowania zasad dostępności od samego początku procesu powstawania zawartości sieci oraz do tworzenia odpowiedniego oprogramowania i narzędzi autorskich.
Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że problem dostępności stron internetowych jest poważnie traktowany przez obecny rząd. Odpowiednie rozwiązania są już wstępnie przygotowane, czego przykładem jest choćby system wizualizacji stron podmiotowych BIP, który będzie zawierał aspekty eDostępności.
Podkreślić należy, iż szczególnie istotne jest propagowanie wiedzy na temat projektowania funkcjonalnych i dostępnych usług internetowych w środowisku twórców stron WWW. Na pochwałę zasługują więc takie inicjatywy, jak tłumaczenie na język polski WCAG. Można się spodziewać, że w miarę upływu czasu zwiększać się będzie ilość poprawnie zaprojektowanych witryn.
Z poważaniem
Podsekretarz stanu
Witold Drożdż
Warszawa, dnia 25 marca 2008 r.
| |
|
 |
 |
|
